Halifeliğin Kaldırılmasının Nedenleri, Önemi ve Sonuçları

Halifeliğin Kaldırılması Türk İslam Tarihi İçin Önemli Bir Olay Olmuştur. Bu konunun önemi bir kaç satır ile açıklanamaz.

Halifelik ya da hilafet, İslam dünyası içerisinde yalnızca dini bir yönü olmayan aynı zamanda siyasi anlamda da devlet yöneticisi konumunda bulunan kişilere denilmektedir. Cumhuriyet dönemine kadar hilafetin etkin olduğu ve demokrasi açısından eleştiri konusu olan bu durum, Osmanlı Devleti’nin egemen olduğu süreç içerisinde başta fetih olmak üzere pek çok politikasında etkili olmuştur.

 

Halifelik, Osmanlı Devleti döneminde devletin dış politikasında etkili olduğu kadar iç olaylarında da önemli yer tutmuştur. Fetih amacı güden ve yayılmacı bir politika izleyen Osmanlı için halifelik, dini anlamda kitlelere ulaşmayı sağlayan önemli bir araç olmuştur. Osmanlı padişahları tarafından diğer ülkelerde yaşayan Müslümanların haklarını korumada etkili olan hilafet, iç düzenin sağlanmasında da kullanılmıştır.

Cumhuriyet dönemi öncesi ve sonrasında ise hem iç düzenin sağlanması hem de milli değerler açısından daha demokratik bir yapının oluşturulmak istenmesi hilafetin kaldırılmasında etkili olmuştur. İkinci TBMM döneminde birçok inkılap yapılmaya çalışılmış olmasına karşın, padişah ve hilafet yanlısı olan kişiler, halifeliği siyasi bir araç olarak kullanmaya devam etmiştir.

 

halifelik

Halifeliğin Kaldırılmasının Nedenleri

Halifelik, etkin olduğu dönem içerisinde Osmanlı Devletinin gerek yönetim gerekse de yayılmacı politikasında etkili olmuştur. Yavuz Sultan Selim döneminde alınan ve kaldırıldığı döneme kadar İslam dünyası üzerinde etkili olan hilafet, padişahın Müslümanlara ulaşması ve onların haklarını korumasında da etkilidir. Hilafetin kaldırılmasının nedenlerine baktığımızda;

  • Cumhuriyet’in ilanı sonrasında halifelik artık sembolik bir duruma gelmiş ve yetki karmaşası yaşanmıştır.
  • Halifelik makamı, TBMM’nin tüm kararlarına karşın, onun üzerinde gibi etkili olmuştur.
  • TBMM’nin etkin olduğu dönemde halifeliği onaylanmasına karşın Abdülmecid Efendi, devlet başkanı olarak hareket etmiştir.
  • Halifeliğin başta Cumhuriyet olmak üzere laiklik anlayışına aykırı olması kaldırılmasında etkilidir.

Halifeliğin Kaldırılmasının Sonuçları

Atatürk Resimleri, Halifeliğin Kaldırılması, Atatürk Devrimleri

Halifeliğin kaldırılmasıyla birlikte devlet başkanlığı sorunu ortadan kalmış, laik bir cumhuriyet rejiminin önünde engel kalmamıştır. Ulusal egemenlik anlayışının güçlenmesi yanı sıra milli bir yapı oluşturulmaya başlanmış, muhalefetin halifelikten güç alarak siyaseti yönlendirici etkisi ortadan kalkmıştır. Nitekim ümmetçi anlayış yerini ulusçu anlayışa bırakmak durumunda kalmıştır.

Halifeliğin Kaldırılmasının Sebepleri İle İlgili Bilgileri Özet Olarak Maddeler Halinde Açıkladık. Sizlerde konuya dair makale ve görüşlerinizi bizimle paylaşır mısınız ?

Yorumlar

Henüz yorum yazılmamış ... bir yorum bırakın!

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Sidebar



error: Content is protected !!